કથા કડી -૮ [રાજેન્દ્ર જોશી]

સ્નેહાને  ઘરે પાછા લઇ જતી વખતે રસ્તો ખુબ લાંબો લાગ્યો. કારની ગતિ પણ જાણે મંદ પડી હતી. પણ સપનાના વિચારો મંગળયાનની ગતિ એ ચાલી રહ્યા હતા. સ્નેહા એના આખા દિવસનો રીપોર્ટ આપતી રહી અને એના જવાબમાં સપના “હા” કે “નાં” કે પછી એક શુષ્ક સ્મિત જ આપતી રહી. સપનાના મનોવિશ્વમાં અનંત ફેલાયેલો હતો. સપના વિચારતી રહી કે આ કેવા મોડ પર અનંત એની જીંદગી માં પાછો આવ્યો. કુદરત નું કોઈ પ્રયોજન હશે? અને અનંત કોણ? મિત્ર, હમદર્દ, ધર્મનો ભાઈ કે કૈક વિશેષ?કોઈ નબળી ક્ષણે કદાચ માનવ સહજ આસક્તિ , ખેંચાણ પણ થયું હોય .ખાસ કરીને કલુષિત લગ્નજીવનમાં આ વધારે શક્ય છે અને આમેય સપનાનું લગ્નજીવન ક્યાં ઉદાહરણરૂપ હતું ? નારી સ્વતંત્રતાની વાતો એની જગ્યાએ બરાબર છે પણ હકીકતમાં લગ્નેત્તર સંબંધો એ એક છેવાડાનો આખરી અને કડવો વિકલ્પ છે. મહદઅંશે પ્રયત્નો એવા જ રહે છે કે કેમેય કરી બાજી સુધરી જાય અને ગાડી પાટે ચડી ચડે. ગળથુથીમાં મળેલા સંસ્કાર આગળ આવી કોઈક નબળી ક્ષણ અંતે તો હારી જ જવાની. ક્ષણીક નબળા વિચારો ખંખેરી સપનાએ વિચાર્યું કે બધાજ સંબંધોને નામ આપવું ક્યાં જરૂરી છે. જિંદગીના આ ઉફાન માં અનંત એક મસીહા, નાખુદા જેવો લાગ્યો. એણે આપેલી સલાહ બહુમુલી લાગી. મનોમન નક્કી કર્યું કે જિંદગીના આટલા વર્ષો પછી આવેલી આ તકને વેડફી નથી નાખવી અને બનતા બધાજ પ્રયત્નો કરવા છે કે જેથી એનો સંસાર જીવવા યોગ્ય, ભોગવવા યોગ્ય લાગે. ઘર પહોચતા સુધીમાં તો એક દ્રઢતા સપનાના ચહેરા પર છલકાતી હતી.

દિવસ દરમ્યાન ઓફીસમાં સંયોગના મનમાં પણ ગડમથલ ચાલતી રહી. માણસ ભલે કોઈ ખોટા વ્યવહાર- વર્તન કરતો હોય, કોઈને દુઃખી કરતો હોય, અન્યાય કરતો હોય પણ એનો માંહ્યલો તો જાણતો જ હોય છે કે એ ખોટું કરી રહ્યો છે. જ્યારે બહારનો ઘોંઘાટ ધીમો પડે ત્યારે જ અંદરનો આત્મા સંભળાય છે. આજે સંયોગને પણ આવી જ કૈક જરૂરીયાત મહેસુસ થઇ અને બધા સ્ટાફના ગયા પછી ઓફીસના એકાંતમાં પોતાની જાત સાથે વાતોએ વળગ્યો. ઘણા વર્ષો પછી સંયોગ જૂના સંયોગને મળ્યો, મનોમન સંવાદ થયા અને એકદમ હળવોફૂલ થઇ ઘરે જવા નીકળ્યો.

મોડી સાંજે સંયોગની કારનું હોર્ન વાગ્યું. સપના સફાળી દોડી અને પોર્ચમાં ગઈ. સ્મિત સાથે સંયોગ ને આવકાર્યો. રોજ ઘરના કપડામાં રહેતી સપનાએ આજે સુંદર Evening Gown પહેર્યો હતો. સંયોગને ગમતું પરફ્યુમ પણ હવાને મદહોશ બનાવી રહ્યું હતું. શેમ્પુ કરેલા વાળ માંથી મીઠી ખુશ્બુ આવી રહી હતી. સંયોગ પણ રોજ કરતા આજે જરા વધારેજ ખુશમિજાજ લાગ્યો. Hi Honey કહી એક હળવું આલિંગન આપી બંને ઘરમાં દાખલ થયા.

બોલ સપના આજ નો દિવસ કેવો રહ્યો? સ્નેહાની સ્કુલના કોઈ સમાચાર? પછી ઓફિસમાં કામ બાબતે તે શું વિચાર્યું? સંયોગ ના પ્રશ્નોની ઝડી વરસતી રહી. એજ સંયોગ જે પહેલા ઘરે લગભગ મૌનવ્રત પાળતો. સપના હસી પડી. મીઠા નખરા વાળા અવાજમાં સંયોગ ને કહ્યું ” પહેલા બેસો તો ખરા, થોડો શ્વાસ લો, પાણી પીઓ પછી નિરાંતે વાતો થશે. રાત આખી આપણીજ છે” સંયોગ અને સપના બંને માટે આ બદલાવ intoxicating હતો.

સંયોગ ફ્રેશ થયો, કપડા બદલ્યા અને સપના રસોડે કામે લાગી. સંયોગ સપનાના Laptop પર કામ કરવાના બહાને બેઠો. આશય તો એ જ હતો કે અનંત ની કોઈ પોસ્ટ છે કે નહિ તે જોવું. જયારે અનંત-સપના વચ્ચે કોઈ મેસેજ ની આપ-લે થઇ નથી એવું જાણ્યું ત્યારે એક અજબની શાંતિ નો અહેસાસ થયો. રસોડામાંથી કોઈ ખાસ ડીશ ની સોડમની સાથે સાથે સપનાના અવાજ માં ગવાતું “આજ મેં ઉપર, આસમાં નીચે” ગીતનું ગુંજન પણ ધીમે ધીમે દિવાન ખંડ માં પ્રસરી રહ્યું હતું. સંયોગ માટે સપના નું આ નવું રૂપ આહલાદક હતું.

આમતેમ કામ કરવાનો ડોળ કર્યા પછી સંયોગે સપના ને સાદ દીધો. “ડાર્લિંગ, જમવાને કેટલી વાર છે? આજે ખુબ ભૂખ લાગી છે” તો સપના એ પણ લહેકા સાથે જવાબ આપ્યો “જનાબ ના હુકમ ની જ રાહ જોઉં છું. તમારું કામ નીપટ્યું હોય તો પીરસું”. Dining Table સજાવાઈ ગયું. આજે સંયોગ ને બહુ જ પસંદ એવો રીંગણ નો ઓળો, જુવાર ના રોટલા અને ખાટી-મીઠ્ઠી કાઢી પણ ખરી. એક લાંબા અરસા પછી આજે સંયોગ-સપના અને સ્નેહા એ સાથે Dinner લીધું. જમતા જમતા સ્નેહા ના progress report પર ચર્ચા થઇ. સ્નેહા પણ અચંબા માં હતી કે આજે પાપા-મોમ બંને કેમ આટલા ખુશ છે. પણ બાળમાનસ આથી વધુ કઈ સમજી શકે એમ નોતું. પાપા-મોમ આજે મારે ખુબ home work છે એટલે હું study માં જાઉં છું અને Complete કરી ને ઊંઘી જઈશ એમ કહી સ્નેહા ઉભી થઇ. બસ આજ સમય નો તો સપનાને ઈન્તેજાર હતો.

સપના-સંયોગ સોફા પર ગોઠવાયા અને સંયોગે આદતવશ TV ચાલુ કર્યું. સપનાથી કહેવાઈ ગયું “સંયોગ આજે TV ને રજા નાં આપી શકાય?” એક આજ્ઞાંકિત બાળકની જેમ સંયોગે તરત TV બંધ કર્યું અને ખુબ ભાવભરી નજરે સપના સામે જોઈ બોલ્યો “ડાર્લિંગ, બોલ શું કહેવું છે તારે? This entire evening is yours. મારે પણ તને ખુબ વાતો કરવાની છે”. વળી વળી ને સપનાના મગજમાં આ વિચાર આવી જતો કે આ સંયોગ જ છે? આટલા વર્ષો કેમ વેડફાઈ ગયા? જાગ્યા ત્યાર થી સવાર એવું મનોમન બબડી એણે સંયોગ નો હાથ એના હાથ માં લીધો અને ધીમે ધીમે પસારવા લાગી.

“સંયોગ, મને લાગે છે કે મારા માટે માર્કેટિંગ વધારે યોગ્ય રહેશે. તને ખબર છે ને કે MBA ના છેલ્લા વર્ષ માં મેં માર્કેટિંગ માં એક પ્રોજેક્ટ કર્યો હતો જે ખુબ વખણાયો હતો. તારો શું અભિપ્રાય છે? મારી ચોઈસ બરાબર છે?” સપના ના આશ્ચર્ય વચ્ચે સંયોગે તરતજ હા ભરી. ધીમે રહી ને, સંયોગ નો મુડ જોયા પછી સપનાને થયું કે હવે મૂળ વાત પર આવવામાં વાંધો નથી. હિંમત એકઠી કરી અને ધડકતા હૃદયે એણે દાણો ચાંપી જોયો. મનમાં એક અદ્રશ્ય શંકા હતી કે રખે ને આ વાત કરવા માં કિનારે આવેલું વહાણ પાછું ડૂબી નાં જાય.

“સંયોગ મને ખાતરી હતી કે તું મારી વાત સાથે સંમત હોઈશ જ અને એટલેજ આજે હું “વસ્ત્ર” માં જઈ આવી. મને થયું કે ઓફીસ ને લાયક થોડા સારામાંના dresses લઇ આવું.” આટલું સાંભળતાજ સંયોગની ભ્રુકુટી તણાઈ ગઈ. ચહેરો તગતગી ગયો. સપનાનું દિલ ધબકારો ચુકી ગયું. ચહેરાપર નો રંગ ઉડી ગયો અને ધ્રુજતા હાથે એણે સંયોગ નો હાથ દબાવ્યો. અને પછી સપનાના આશ્ચર્યનો પાર ના રહ્યો. સપનાએ સપનામાં પણ વિચાર્યું ના હોય એવું કૈક થયું.

સંયોગ પણ જમાનાનો ખાધેલ હતો. બે ઘોડા પર સવારી કરવાના એના મનસુબા પર એકદમ પાણી ફરી જતું લાગ્યું. સામાન્ય મગજ કરતા શેતાની મગજની વિચારવાની ઝડપ આમેય વધારે હોય છે. સંયોગને થયું કે હવે વ્યોમા વાળી વાત છુપાવવાનો કોઈ મતલબ નથી. ઘડી ના છઠ્ઠા ભાગમાં શું કહેવું અને કેવી રીતે સપનાની આંખો પર પડળ પાડેલાજ રાખવા એ ઝબકારો એના દિમાગ માં થઇ ગયો. માસ્ટર સ્ટ્રોક હાથમાં આવતાજ એક કુશળ અદાકારની જેમ સંયોગના ચહેરાના હાવભાવ બદલાય ગયા જાણે અંદરથી કોઈ નિર્દેશકે બુમ પડી હોય ……. Action સંયોગ બોલ્યો “અરે ગાંડી, મને કહેવું તો હતું. આજે હું અને વ્યોમા પણ “વસ્ત્ર” માં ગયા હતા. ભૂતકાળમાં પણ મેં વ્યોમાને ત્યાંથી dress અપાવ્યા હતા એ એને ખુબ પસંદ આવ્યા હતા એટલે આજે વ્યોમાને બીજા થોડા dresses લેવા હતા. મને ખબર હોત તો તને પણ સાથે લઇ લેત ને, પાગલ. વ્યોમાએ જયારે આપણી કંપની ને આટલી બધી મદદ કરી છે તો મને પણ થયું કે Reciprocal gesture જરૂરી છે.”

સપનાતો બિલકુલ દિગ્મૂઢ થઇ ગઈ. સપનાને થયું કે એ કોઈ સ્વપ્નશ્રુષ્ટિમા તો નથી ને. સંયોગ આટલો પ્રમાણિક અને સરળ!!! સમય અહીયાજ કેમ થંભી નથી જતો !!! સ્ત્રીના માટે એના પતિનો પ્રેમજ સૌથી મોટી મૂડી હોય છે અને વર્ષો પાછી સપનાને એવું લાગ્યું કે એ બાબતે એ જરાય કંગાળ નથી.

સંયોગ ના બે હાથ સપનાને આશ્લેષ માં લઇ રહ્યા હતા. શિકારી જમાનાથી વર્ષો સુધી ભાગતા રહેલા હરણ ને કોઈ આશરો મળે એમ સપના સંયોગના બાહુપાશમાં લપાઈ ગઈ. સપનાને લપાતા જોઈ સંયોગના ચહેરા પર એક વિજયી સ્મિતની લકીર અંકિત થઇ, સપનાની જાણ બહાર. સંયોગ બે ઘડી પોતાની જાત પર પોરસાતો રહ્યો અને સપના આ આહલાદક પળોને કસોકસ વળગી રહી. અને તંદ્રા માંથી જગાડતો હોય એમ સંયોગ બોલ્યો. “સપના, મને શંકા છે, શંકા જ નહિ બલ્કે ખાતરી છે કે આ બધી મહેરબાની પાછળ વ્યોમા નું કોઈ ખતરનાક ગણિત છે, કોઈ મોટો game plan છે. તને પેલો સહદેવ યાદ છે? પેલો ખુબ તરવરીયો સહદેવ? આપણાથી બે વર્ષ જુનિયર હતો. હા, એ સહદેવ મને થોડા દિવસ પહેલા મળ્યો હતો. પહેલા Hi -Hello કર્યા પછી એણે મને જે વાત કરી એ સાંભળીને તો મારું મગજ સાવ બહેર મારી ગયું. જેમ જેમ એ વાત કરતો રહ્યો એમ એમ મને સમજ પડવા માંડી કે આપણે કેટલા મોટા સંકટ નો સામનો કરવાનો છે. સહદેવ વ્યોમાની કંપની માં જ Business Development Head હતો પણ વ્યોમા ના કાવા-દાવા અને કોઈ પણ ભોગે પૈસા કમાવાની લાલશાથી વાજ આવી ગયો અને Resign કર્યું. એણે મને જે Hints આપી છે એના ઉપરથી મને ખ્યાલ આવી ગયો છે કે વ્યોમાના મગજ માં શું રમત ચાલી રહી છે. હું તો સાવ હેરાન રહી ગયો છું કે કોઈ ફક્ત પૈસા ખાતર આ હદે જઈ શકે. હવે આપણે બંને એ ભેગા થઇ ને વ્યોમા ને એની જ game માં માત કરવાની છે. આપણે સાથે હોઈશું તો કશું અશક્ય નથી. કાલે તું ઓફીસ આવે પછી વિગતે વાત કરીશું અને વ્યોમા ને કેમ કરી ને પહોચી વળવી એ નક્કી કરીશું.”

સપના તો જાણે કોઈ બીજાજ વિશ્વમાં આવી ગઈ હોય એમ અનિમેષ નજરે સંયોગની સામે જોતી રહી અને ધ્યાનથી એને સાંભળતી રહી. સપનાની આંખોમાં છવાયેલા ભાવો જોઈ સંયોગના હાથ ની ભીંસ વધારે સજ્જડ થઇ. આજે સંયોગ બધાજ બંધનો, વળગણો, પૂર્વગ્રહો તોડીને બોલી રહ્યો હતો. એના હુફાળા આલિંગન માં સમેટાઈ ગયેલી સપનાના કાન માં સંયોગ કહે છે. “સપના, અત્યાર સુધી મેં તને ફક્ત પીડા, તડપન, દુ:ખ અને નિરાશાજ આપ્યા છે. તને સમજ્યો તો નથી જ પણ તને સમજવાની કોશિશ પણ નથી કરી. આ રંજ મને જીવનપર્યંત રહેશે. પણ હવે બસ. હવે આવનારી હરેક પળો માં મારે તને તારો પ્રેમ વ્યાજસહિત પરત કરવો છે. આજથી તું અને સ્નેહા એજ મારું વિશ્વ, એજ મારા જીવન નું કારણ.”

સમય ક્યાં સરી ગયો બંને ને ખબર ના પડી. મોબાઈલ માં જોયું તો રાત નો એક વાગ્યો હતો. હળવે થી સપના સંયોગથી અળગી થઇ. બંને ઘણા મહિનાઓ પછી સાથે બેડરૂમમાં ગયા. આવતીકાલે એક નવી સહિયારી સવારની આશા સાથે લાઈટો બંધ થઇ. સપનાએ વિચાર્યું અત્યાર સુધી ફક્ત જિસ્મ મળ્યા હતા. આજે બે આત્માઓનું મિલન થશે.

— રાજેન્દ્ર જોશી